Σύνοδος κορυφής 40 χωρών για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ πραγματοποιείται σήμερα, Παρασκευή 17 Απριλίου, στο Παρίσι. Την προεδρία έχει ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, σε συνδιοργάνωση με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, στο πλαίσιο της νέας πρωτοβουλίας Strait of Hormuz Maritime Freedom of Navigation Initiative. Στόχος είναι η άμεση αποκατάσταση της ελεύθερης διέλευσης πλοίων σε έναν από τους κρισιμότερους θαλάσσιους διαδρόμους του κόσμου, με άμεσες επιπτώσεις στην παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια και το διεθνές εμπόριο.
Τι έγινε στη σύνοδο του Παρισιού
Η σύνοδος ηγετών στο Παρίσι αποτελεί την πρώτη μεγάλη πολυμερή πρωτοβουλία για την αντιμετώπιση της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ, με τη συμμετοχή περίπου 40 χωρών. Ο Κιρ Στάρμερ παρευρέθηκε συνοδευόμενος από την Υπουργό Εξωτερικών και τον Αρχηγό των Ενόπλων Δυνάμεων της Βρετανίας, γεγονός που αναδεικνύει τη σοβαρότητα με την οποία η Ντάουνινγκ Στριτ αντιμετωπίζει την κατάσταση. Η ατζέντα περιλάμβανε ζητήματα ασφάλειας, προστασίας κρίσιμων εφοδιαστικών αλυσίδων και στήριξης της εμπορικής ναυτιλίας. Παράλληλα, οι συμμετέχουσες χώρες εξέτασαν τρόπους περιορισμού των αρνητικών συνεπειών στην αγορά ενέργειας και στο παγκόσμιο εμπόριο που προκαλεί η παρούσα αστάθεια στην περιοχή.
Κεντρικό σημείο της συνόδου αποτέλεσε ο σχεδιασμός για την ανάπτυξη συνδυασμένης στρατιωτικής δύναμης, η οποία θα έχει αυστηρά αμυντικό χαρακτήρα και θα αναπτυχθεί μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες. Η επόμενη φάση περιλαμβάνει σύνοδο στρατιωτικού σχεδιασμού στο Permanent Joint Headquarters στο Northwood, η οποία αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός της επόμενης εβδομάδας. Ταυτόχρονα, οι εταίροι επεξεργάζονται σχέδια ενίσχυσης της συνεργασίας με τον ασφαλιστικό κλάδο, προκειμένου να επιταχυνθεί η επανεκκίνηση της εμπορικής ναυτιλίας και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές. Σημαντική θέση στις συζητήσεις κατέλαβαν και οι επιχειρήσεις εκκαθάρισης ναρκών, που κρίνονται απαραίτητες για την ασφαλή επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Αντιδράσεις και δηλώσεις των ηγετών
Ο Κιρ Στάρμερ ήταν σαφής στη θέση του κατά τη σύνοδο, τονίζοντας ότι η επαναλειτουργία των Στενών δεν αποτελεί απλώς περιφερειακό αλλά παγκόσμιο ζήτημα. «Η άνευ όρων και άμεση επαναλειτουργία των Στενών αποτελεί παγκόσμια ευθύνη και πρέπει να δράσουμε ώστε η παγκόσμια ενέργεια και το εμπόριο να ρέουν ξανά ελεύθερα», δήλωσε ο Βρετανός πρωθυπουργός. Παράλληλα, τόνισε τη σαφή δέσμευση που μοιράζεται με τον Εμανουέλ Μακρόν για τη δημιουργία μιας πολυεθνικής πρωτοβουλίας που θα προστατεύει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας διεθνώς. Ο Βρετανός ηγέτης υπογράμμισε επίσης την ανάγκη να «διαβεβαιωθεί η εμπορική ναυτιλία» και να υποστηριχθούν επιχειρήσεις εκκαθάρισης ναρκών, ώστε να επιστρέψει η σταθερότητα και η ασφάλεια στη διεθνή ναυτιλία.
Η ανακοίνωση της Ντάουνινγκ Στριτ επισήμανε ότι ο Στάρμερ εστιάζει στην προστασία των βρετανικών συμφερόντων απέναντι στην ιρανική επιθετικότητα, η οποία αποτελεί τον κεντρικό λόγο για τη δημιουργία αυτής της πολυμερούς πρωτοβουλίας. Η συμμετοχή της Υπουργού Εξωτερικών και του Αρχηγού Ενόπλων Δυνάμεων στην αντιπροσωπεία υπογραμμίζει ότι η Βρετανία αντιμετωπίζει το ζήτημα τόσο σε διπλωματικό όσο και σε στρατιωτικό επίπεδο. Η διεθνής κοινότητα, μέσω της πρωτοβουλίας αυτής, εκπέμπει σαφές μήνυμα ότι η ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ δεν διαπραγματεύεται.
Τι ακολουθεί μετά τη σύνοδο
Στο περιθώριο της συνόδου στο Παρίσι, ο Στάρμερ και ο Μακρόν πραγματοποίησαν διμερή συνάντηση με ευρύτερη ατζέντα, που περιλάμβανε τη στήριξη προς την Ουκρανία, τη μετανάστευση, την οικονομική ανάπτυξη και την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ασφάλειας. Η επόμενη κρίσιμη συνεδρία είναι η σύνοδος στρατιωτικού σχεδιασμού στο Permanent Joint Headquarters στο Northwood, που αναμένεται την ερχόμενη εβδομάδα. Εκεί θα αποφασιστούν οι λεπτομέρειες για την ανάπτυξη της κοινής αμυντικής δύναμης, ενώ παράλληλα θα προχωρήσουν οι συνομιλίες με τον ασφαλιστικό κλάδο για την επανεκκίνηση της εμπορικής ναυτιλίας. Η διεθνής κοινότητα καλείται να μετατρέψει τις πολιτικές δεσμεύσεις της 17ης Απριλίου σε συγκεκριμένες δράσεις που θα αποκαταστήσουν την ομαλή λειτουργία ενός από τους πιο κρίσιμους θαλάσσιους διαδρόμους της υφηλίου.
