Η Αυστραλία ανακοίνωσε σήμερα δραματική αύξηση των αμυντικών δαπανών της, με στόχο να φτάσουν στο 3% του ΑΕΠ έως το 2033, από το περίπου 2% που αντιστοιχεί στο σημερινό επίπεδο. Η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Άντονι Αλμπανέζι έκανε την ανακοίνωση σε κλίμα διεθνούς αναταραχής, με τις ένοπλες συρράξεις σε παγκόσμια κλίμακα να πολλαπλασιάζονται και τις πιέσεις από τις ΗΠΑ για μεγαλύτερες αμυντικές συνεισφορές των συμμάχων να εντείνονται.
Τι αποφασίστηκε: Δισεκατομμύρια επιπλέον για την άμυνα
Η απόφαση της κυβέρνησης Αλμπανέζι σηματοδοτεί ριζική αλλαγή στρατηγικής για τη χώρα. Ο προηγούμενος στόχος που είχε τεθεί από την Καμπέρα το 2024 προέβλεπε αμυντικές δαπάνες στο 2,3% του ΑΕΠ έως το 2033. Η νέα ανακοίνωση ανεβάζει τον πήχη σημαντικά υψηλότερα, μεταφράζοντας σε πρακτικό επίπεδο 53 δισεκατομμύρια δολάρια Αυστραλίας, δηλαδή 32,2 δισεκατομμύρια ευρώ επιπρόσθετων στρατιωτικών δαπανών, σύμφωνα με αξιωματούχους του υπουργείου Άμυνας. Για να επιτευχθεί ο στόχος του 3%, η κυβέρνηση τροποποίησε επίσης τον τρόπο υπολογισμού των αμυντικών δαπανών, ευθυγραμμιζόμενη με τον ορισμό του NATO. Αυτός ο ορισμός συμπεριλαμβάνει πρόσθετα στοιχεία, όπως οι συντάξεις των απόστρατων, κάτι που επηρεάζει τον τελικό αριθμό.
Η Αυστραλία τα τελευταία χρόνια επενδύει συστηματικά στον εκσυγχρονισμό των στρατιωτικών της εξοπλισμών. Κεντρικός άξονας της αμυντικής στρατηγικής της χώρας είναι η ανησυχία για την ενίσχυση του κινεζικού πολεμικού ναυτικού και ό,τι η Καμπέρα αντιλαμβάνεται ως στρατιωτική απειλή από βορρά. Το 2021, η Αυστραλία έκλεισε τη συμφωνία AUKUS με τις ΗΠΑ και τη Βρετανία, στο πλαίσιο της οποίας προβλέπεται ο εξοπλισμός της με πυρηνοκίνητα υποβρύχια κατά τη διάρκεια της επόμενης δεκαετίας. Η νέα αύξηση των αμυντικών δαπανών έρχεται να ενισχύσει αυτή την κατεύθυνση.
Αντιδράσεις και πλαίσιο: Τραμπ, NATO και παγκόσμια ανασφάλεια
Ο υπουργός Άμυνας Ρίτσαρντ Μαρλς επρόκειτο να εκφωνήσει ομιλία μέσα στην ημέρα, αποσπάσματα της οποίας έφερε στο φως το Γαλλικό Πρακτορείο. Στο κείμενό του, ο Μαρλς επισημαίνει με έμφαση ότι «οι διεθνείς κανόνες οι οποίοι άλλοτε περιόριζαν την προσφυγή στη βία και στον στρατιωτικό εξαναγκασμό συνεχίζουν να διαβρώνονται». Η διαπίστωση αυτή αποτυπώνει με σαφήνεια το κλίμα ανησυχίας που επικρατεί στους κόλπους της αυστραλιανής κυβέρνησης. Ο υπουργός πρόκειται επίσης να τονίσει ότι «ο αριθμός των χωρών που εμπλέκονται σε ένοπλες συρράξεις είναι υψηλότερος από ό,τι οποιαδήποτε στιγμή μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, και το φαινόμενο αυτό καταγράφεται σε όλες τις περιοχές του κόσμου».
Παράλληλα, η ανακοίνωση πραγματοποιείται υπό το βάρος των πιέσεων που ασκεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στους συμμάχους της Ουάσιγκτον για μεγαλύτερες αμυντικές δαπάνες. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα ζητήσει από τις χώρες-εταίρους να αναλάβουν μεγαλύτερο μερίδιο του αμυντικού βάρους, θέτοντας ως ελάχιστο πρότυπο τον στόχο που εφαρμόζεται ήδη εντός του NATO. Η κυβέρνηση Αλμπανέζι — κυβέρνηση των Εργατικών — επιλέγει να ανταποκριθεί σε αυτές τις πιέσεις με ένα εκτεταμένο πακέτο που ξεπερνά ακόμα και τις προσδοκίες πολλών αναλυτών.
Τι ακολουθεί: Υποβρύχια και εκσυγχρονισμός
Η αύξηση των αμυντικών δαπανών εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική που η Αυστραλία υλοποιεί συστηματικά τα τελευταία χρόνια. Η συμφωνία AUKUS του 2021 με τις ΗΠΑ και τη Βρετανία προβλέπει την απόκτηση πυρηνοκίνητων υποβρυχίων κατά την επόμενη δεκαετία, μια απόφαση που αντικατοπτρίζει τη στρατηγική εκτίμηση της Καμπέρας για τους κινδύνους που διαγράφονται στον Ινδο-Ειρηνικό. Τα επιπλέον 53 δισεκατομμύρια δολάρια Αυστραλίας που προβλέπονται αναμένεται να κατευθυνθούν, μεταξύ άλλων, σε εξοπλισμούς, προσωπικό και υποδομές, ενισχύοντας τη συνολική αμυντική ετοιμότητα της χώρας. Το χρονοδιάγραμμα επίτευξης του στόχου του 3% του ΑΕΠ έως το 2033 θέτει σε κίνηση μια σειρά από στρατηγικές και οικονομικές αποφάσεις που θα διαμορφώσουν το αμυντικό προφίλ της Αυστραλίας για τις επόμενες δύο δεκαετίες.
