Ρεκόρ προσφυγών κατέγραψε το 2025 η Διεύθυνση Επίλυσης Φορολογικών Διαφορών (ΔΕΔ) της ΑΑΔΕ, με αύξηση 80% σε σχέση με το 2024. Πάνω από 11.000 φορολογούμενοι κατέφυγαν στον διοικητικό αυτό μηχανισμό για να αμφισβητήσουν φόρους και κυρώσεις που τους επιβλήθηκαν, σε αριθμό που δεν είχε καταγραφεί από το 2016. Τα στοιχεία προκύπτουν από την Απολογιστική Έκθεση της ΑΑΔΕ για το 2025 και αποτυπώνουν μια εικόνα με ρεκόρ — θετικά και αρνητικά — σε πολλαπλά επίπεδα.
Τι έγινε: Πλημμύρα προσφυγών και ρεκόρ αποφάσεων
Η ΔΕΔ υποδέχθηκε το 2025 πάνω από 11.000 προσφυγές, τον υψηλότερο αριθμό σε ένα μόνο έτος εδώ και σχεδόν μια δεκαετία. Παράλληλα, η υπηρεσία εξέδωσε 85% περισσότερες αποφάσεις από όσες αναμενόταν και 50% περισσότερες σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Το 99,2% των υποθέσεων εξετάστηκε εντός της νόμιμης προθεσμίας, γεγονός που αποτελεί την καλύτερη επίδοση στα 13 χρόνια λειτουργίας του θεσμού της διοικητικής επανεξέτασης φορολογικών υποθέσεων.
Η διαδικασία μέσω της ΔΕΔ είναι δωρεάν, γίνεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά και αρκεί μία απλή αναφορά για να ξεκινήσει η εξέταση της υπόθεσης. Η απόφαση εκδίδεται εντός 120 ημερών· αν παρέλθει η προθεσμία χωρίς απάντηση, η προσφυγή θεωρείται σιωπηρά απορριφθείσα. Πρόκειται για υποχρεωτικό διοικητικό στάδιο πριν από τη δικαστική οδό, καθώς καμία προσφυγή στα διοικητικά δικαστήρια δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς να έχει προηγηθεί εξέταση από τη ΔΕΔ. Η ύπαρξή της αποσκοπεί στον περιορισμό του φόρτου των δικαστηρίων και στην ταχύτερη επίλυση φορολογικών διαφορών.
Ωστόσο, πίσω από τα εντυπωσιακά νούμερα αποδοτικότητας κρύβεται και ένα αρνητικό ρεκόρ: συνολικά απορρίφθηκαν 3.546 περισσότερες αιτήσεις σε σχέση με το 2024, αριθμός που αντιστοιχεί στο 75% των επιπλέον αιτήσεων που εισήχθησαν προς εξέταση. Το γεγονός αυτό εξηγεί γιατί το ποσοστό δικαίωσης επιδεινώθηκε δραστικά μέσα στο 2025.
Αντιδράσεις και πλαίσιο: Το τεκμαρτό εισόδημα και ο ρόλος του ΣτΕ
Το εντυπωσιακότερο στοιχείο της χρονιάς δεν είναι ο όγκος των προσφυγών, αλλά η δραματική μεταβολή στο ποσοστό δικαίωσης. Ενώ κατά μέσο όρο στα προηγούμενα χρόνια ένας στους τρεις φορολογουμένους κέρδιζε την υπόθεσή του, το 2025 απορρίφθηκαν οι 8 στις 10 αιτήσεις, δηλαδή ποσοστό 83%. Η ανατροπή αυτή δεν αντικατοπτρίζει υποβάθμιση της λειτουργίας της ΔΕΔ, αλλά συνδέεται άμεσα με τη μαζική εισροή ενός συγκεκριμένου τύπου υποθέσεων.
Η συντριπτική πλειονότητα των νέων προσφυγών αφορούσε τη φορολόγηση τεκμαρτού εισοδήματος ελευθέρων επαγγελματιών και επιστημόνων. Οι συγκεκριμένοι φορολογούμενοι δεν αμφισβήτησαν απλώς την εφαρμογή του νόμου στη δική τους περίπτωση, αλλά το ίδιο το νομοθετικό πλαίσιο που τους υποχρεώνει να δηλώνουν ένα ελάχιστο εισόδημα ανεξαρτήτως των πραγματικών τους αποδοχών. Το πρόβλημα είναι ότι η ΔΕΔ, ως διοικητικός μηχανισμός, έχει αρμοδιότητα να ελέγξει μόνο αν μια φορολογική πράξη εφαρμόστηκε σύμφωνα με τον νόμο — δεν μπορεί να ακυρώσει τον ίδιο τον νόμο.
Καθοριστικό ρόλο στις απορρίψεις έπαιξε και η νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) για το τεκμαρτό εισόδημα, η οποία διαμόρφωσε το νομικό πλαίσιο εντός του οποίου η ΔΕΔ εξέτασε τις υποθέσεις. Αν εξαιρεθούν οι μαζικές προσφυγές κατά της τεκμαρτής φορολόγησης, τα στοιχεία της ΑΑΔΕ δείχνουν ότι ο κλασικός λόγος δικαίωσης — ένας στους τρεις φορολογουμένους — διατηρήθηκε και το 2025. Ένα ανάλογο φαινόμενο μαζικών προσφυγών είχε καταγραφεί και πριν από περίπου μια δεκαετία, όταν χιλιάδες φορολογούμενοι αμφισβήτησαν τον ΕΝΦΙΑ — ο οποίος τελικά κρίθηκε συνταγματικός παρά τις προσδοκίες τους.
Τι ακολουθεί: Η δικαστική οδός παραμένει ανοιχτή
Για τους φορολογουμένους που η αίτησή τους απορρίφθηκε από τη ΔΕΔ, η διαδικασία δεν τελειώνει εδώ. Η ενδικοφανής προσφυγή αποτελεί το υποχρεωτικό πρώτο βήμα, και μετά την απόρριψή της ο δρόμος προς τα διοικητικά δικαστήρια παραμένει ανοιχτός. Ιδιαίτερα για τις υποθέσεις τεκμαρτού εισοδήματος, η τελική κρίση για τη συνταγματικότητα του σχετικού νομοθετικού πλαισίου αναμένεται να δοθεί από τα ανώτατα δικαστήρια. Η πορεία αυτών των υποθέσεων στα δικαστήρια θα διαμορφώσει σε μεγάλο βαθμό το τοπίο της φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών τα επόμενα χρόνια.
